ก่อนจะมาเป็นผ้าไหมสุดสวย

ผ้า หนึ่งผืนใช่มีเพียงความงดงามที่ปรากฏสู่สายตาแค่นั้น ยังรมีเรื่องาวที่ไปที่มาที่น่าดึงดูดให้พวกเราได้ทำความเข้าใจ ภูมิปัญญาพื้นบ้านที่สร้างสรรค์แนวทางการอย่างน่าอัศจรรย์ใจ การปลูกหม่อนเลี้ยงไหมเป็นวิถีที่มีมายาวนานกว่า 3,000 ปี โดยการเจอหลักฐานจากเศษผ้าที่ติดอยู่ที่กำไลสำริดของคนเราสมัยก่อนประวัติ ศาสตร์ที่บ้านเชียง จังหวัดอุดรธานี ชาวอีสานปลูกหม่อนเลี้ยงไหม สาวไหมแล้วก็ทอผ้าอยู่ใต้ถุนบ้าน วิถีชีวิตเรียบง่ายของชาวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ สาวเรื่องราวไปถึงที่มาของเส้นไหมเส้นใยธรรมชาติที่เปลี่ยนมาเป็นผืนผ้าอัน วิจิตรงดงาม

“กว่าจะได้ผ้าไหมผืนสวยนั้น จำเป็นต้องผ่านแนวทางการที่ประณีตทุกขั้นตอน”

เริ่ม ต้นจากการปลูกต้นหม่อน รักษาให้ได้ใบหม่อนที่มีคุณภาพดี ระยะเวลาแล้วก็ตำแหน่งการเก็บเกี่ยวใบนั้นสำคัญยิ่งนัก แต่ละใบก็มีความเหมาะสมสำหรับตัวไหมในแต่ละช่วงวัย ในส่วนของการเลี้ยงไหม กระด้งเป็นภาชนะสำหรับการเลี้ยงหนอนไหมในระยะฟักตัว วงจรชีวิตหนอนไหมจะอยู่ในกระด้งมีบทบาทรับประทานใบหม่อน เมื่อย่างเข้าสู่ไหมวัยแก่ ต่อจากนั้นจะหยุดรับประทานใบหม่อน พวกเราเรียกช่วงนี้ว่า “ไหมสุก” ลำตัวหนอนไหมจะกลายเป็นสีเหลืองใส

ถึง ตอนนี้ควรต้องเคลื่อนย้ายตัวไหมไปไว้ภายในจ่อกระด้ง ถึงเวลาแล้วหนอนไหมจะสร้างรังโดยการพ่นเส้นใยรอบข้างถักทอห่อหุ้มตัวเอง เป็นทรงวงรีหนอนภายในจะปรับปรุงแปลงเป็นดักแด้ ถึงเวลาคัดรังไหมไปสู่กรรมวิธีสาวเส้นไหม การที่กำลังจะได้เส้นไหมที่คุณภาพดีนั้น จะต้องละเอียดลออคัดรังไหมที่สมบูรณ์ ไม่มีรู ไม่บวม ไม่บุบ ไม่เกิดเชื้อรา ไม่ด้าน อื่นๆอีกมากมาย เพื่อได้เส้นไหมที่กลมมีขนาดบ่อยอีกทั้งเส้น ขั้นตอนการการดึงเส้นไหมออกมาจากรังไหมด้วยโปรงสราวกับไม้คืบ โดยความร้อนจากน้ำร้อนจะก่อให้เปลือกรังอ่อนตัวลง จนถึงสามารถดึงเส้นใยออกมาได้ ลักษณะที่คล้ายด้าย เพื่อเส้นไหมที่สาวเรียงกฎระเบียบก็เลยจะต้องผ่านวิธีการกรอ แล้วก็กระบวนการทำไจไหม เพื่อนำเส้นไหมที่ได้มาย้อม สีจากธรรมชาติจะได้ผลดีงามติดทนนาน ได้เงินง่ายกับเกมออนไลน์ SAgame อย่างเช่น สีแดงจากคลุ้มคลั่ง สีน้ำเงินจากคราม สีเหลืองจากกาบไม้ ฯลฯ เมื่อย้อมจนได้สีที่ปรารถนาก็เอามาทอไหมด้วย “กี่” เป็นวัสดุทอผ้าไหม ทอจนกระทั่งแปลงเป็นผ้าไหมผืนสวย